FAQ´s

Sun cie muessi pa mëter verda sce compre n radio digitel?

Dassëssais cialé che l ebe l standard DAB+ (ajache chësc ie retrocumpatibl cun l standard DAB y nsci possen audì  limpea duc i programs trasmetui).

Cie possi pa fé sce mi radio DAB ne va nia plu?

Per prim pudëssen cialé de otimisé l’antena y de spusté l radio (per valivé ora cërta mudazions de rezezion). Sce chësc ne juëssa nia pudëssen, do avëi destacà la rë, fé na crissa nueva di programs. Pra n valgun aparac iel dan la crissa di programs nce de bujën de fé n “reset” o de jì de reviers ala mpustazion de fabrich dl njin. Tlo cumpedons su n valguna manieres de pruzedura:

  • Tenì druchei i poms “Taste Scan”, “Seek” o “Tune” plu giut che trëi secunc nchin che la crissa cumpleta scumëncia (l cumparësc la scrita “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Tenì druchei i poms “Taste Scan”, “Seek” o “Tune” plu giut che trëi secunc y destaché per curt tëmp la rë (tré ora l stecher y l ficé inò ite). La crissa scumëncia automaticamënter (l cumparësc la scrita “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Crì ora “Trim List” cun l pom da mené ntëur (“Tune” / “Select”) y cunfermé. Pona scumencé la crissa automatica (cun “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Tenì druchei i poms “Autotune” o “Auto Scan” y ON/OFF tl medemo mumënt nchin che l cumparësc l sotmenù, pona cunfermé “Reset” y aspité che la crissa automatica fine (l vën mustrà su “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Druché sun l pom ”Setup”, pona crì ora “Reset System” y cunfermé. La crissa di programs vën scumenceda automaticamënter (l vën mustrà su “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Druché l pom “Menù”, pona druché sun “System Reset” y cunfermé cun “Select” o “Enter”. La crissa di programs scumëncia automaticamënter (l vën mustrà su “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Tenì drucà plu giut l pom “Options” nchin che l cumparësc la scrita “Factory Reset” y cunfermé cun “Yes”. La crissa di programs scumëncia automaticamënter (n vëij la scrita “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Giaurì l menù cun l pom “Info”, pona crì ora “Factory Reset” cun i poms SU/JU, l cumparësc “Confirm Reset”, śën druché l pom “Select”. La crissa di programs scumëncia automaticamënter (n vëij la scrita “Scanning” o “Auto Scan”).
  • Da ne desmincë no ie i poms de programazion che muessa do la crissa inò unì ocupei. Per chësc fin inò crì ora l program che n uel y pona tenì drucà l pom de memorisazion curespundënt (per l solit vëniel mustrà su “Preset Stored”).

Ce programs DAB/DAB+ possi pa audì tl Südtirol?

Sot a https://www.ras.bz.it/de/radio pudëis udëi ce programs che n possa audì te ce raions. Pervia che la rëies vën slargedes, cunsions, sce n cajo, de fé na crissa de programs nueva.

Cie uel pa dì DAB?

L ie n’abreviazion de “Digital Audio Broadcasting” y l ie l standard radio digitel nuef che dëssa tl daunì sostituì l radio analogh che ie n funzion da 90 ani incà. Pra la familia DAB toca nce l DMB (Digital Mobile Broadcast) che se stiza sun la tecnologia DAB y che ie unit svilupà dantaldut per l trasferimënt de seniai video y cuntenuc multimediai sun njins de rezezion mubii. DMB vën belau mé adurvà tla Corea.

Cie uel pa dì DAB+?

L ie l DAB standard svilupà inant che cuntën na cumprescion de dac audio plu efizienta (de n 30-50 %) y na miëura cumedura de fai (bonamënter tl mumënt una dla miëures). Cunfruntà cun l DAB àl n livel de desturb plu bas y arjonj cun la medema o na miëura cualità de tonn na majera distanza geografica.

Ce radio adrovi pa per DAB/DAB+?

N adrova n radio digitel nuef che sibe bon de sustenì l DAB+. Chësc possa dlongia l DAB n generel nce rezever UKW y d’autri standarc (miec n rezevitëur multinorma).

Possa pa mi radio DAB unì ajurnà a n radio DAB+?

Sce l ne ie nia udù danora espressamënter dal produtëur (tres na update dla software, n code de ativazion o n modul de njonta) ne iel nia puscibl. DAB+ ie alincontra for cumpatibl ju de viers dl DAB.

De ce frecuenzes se nuza pa DAB/DAB+?

Tl’ Europa va la frecuenzes da 174,928 MHz a 239,200 MHz, aldò dl bloch 5A nchin 13F tl raion VHF- (vëta III)

Possi pa audì cun DAB/DAB+ duc i programs che é audì nchin śën?

Pervia che l se trata pra i aparac radio digitei nueves la majera pert de “rezevitëures multinorm” possen audì chisc programs – sce i ie atifs – tres DAB/DAB+ o sciche dant tres la vëta UKW/FM (analoga).

Possen pa cun DAB/DAB+ audì “Dolby Surround”?

Sci, cun l standard nuef DAB+ ie chësc puscibl sce l “Dolby Surround” ie cuntenì tl program.

Possen pa nce audì DAB/DAB+ t’auto?

Sci, dlonch ulache l ie n senial DAB y sce n à tl auto n aparat de rezezion DAB/DAB+ adatà (cun l’antena spezifica).

Passa pa mi DAB/DAB+ autoradio, sce l ne ie degun senial, automaticamënter al UKW/FM?

Sci, sce l program possa unì audì sun na frecuenza auternativa. L radio t’auto passa pona automaticamënter o a n auter DAB-bloch o a UKW/FM. Te chësc cajo iel suvënz da audì n spustamënt lesier tl tëmp. Pra n valgun aparac muessen ativé manualmënter chësc passaje (funzion follow).

Possi pa rezever DAB/DAB+ nce tres l’antena de cësa?

Miec vala cun l cunliamënt “HDMI” che possa trasferì na cuantità de dac nchin 5 GBit/s. Cunliamënc “DVI” o “YUV” possa trasferì na mëndra cuantità de dac y à na funzion limiteda.

Ce rates dac à pa i programs DAB/DAB+ dla RAS?

Nosc programs DAB vën tl mumënt trasmetui, aldò dl cuntenut dl program, cun na cumpëida de dac da 64 nchin 192 kbit/s (DAB) y 64 kbit/s (DAB+).

Possen pa audì i programs DAB/DAB+ dla RAS dlonch y debant?

Sci, sce la luegia ie curida. Nfurmazions y chertes che mostra la curida di raions ie tlo.

Ce vantajes à pa l DAB y l DAB+ sce cunfruntei cun l radio analogh?

• Na majera ufierta de programs
• Pra la rezezion deguna fueres de desturb
• Audio te na cualità de tonn semienta a chël de na CD
• Servijes de njonta multimediai sciche tesć, dac y imajes
• EPG (indesc eletronich di programs)
• Sauridanza de nuzeda
• Dolby Surround pra DAB+
• Updates automatics dla software
• Efizienza scialdi bona dl’energia (l “Green Radio” nuef)
• Un n canal de rezezion per dut l raion de curidura (cun funzionamënt SFN), chësc uel dì sparani de frecuenzes
• Interatività pra DAB+, i servijes de njonta possa unì crisc ora y cherdei ju a na maniera seletiva
• Njinià per la ntegrazion internet de DAB+

Ciuni ie pa i servijes de njonta de DAB y DAB+?

Pra l DAB+ à la emitëntes la puscibltà de cuncé ite tl program servijes de njonta defrënc. N defrenziea danter la nfurmazions de njonta liedes al program (PAD) y la nfurmazions de njonta nia liedes al program (NPAD). N valgun ejëmpli ie:
• Album Cover (SLS)
• Song Title (DLS/DLS+)
• Nterprec (DLS/DLS+)
• Moderadëur (DLS/DLS+)
• Ghesć tl studio (DLS/DLS+)
• Tabeles de sport (Journaline)
• Chertes meteo (Journaline)
• Comunicazions de finanza (Journaline)
• Andamënc dla borsa (Journaline)
• Cherdedes de prëscia y servijes de crissa (Announcements)
• Nutizies curtes y tituli (Journaline)
• Download y compra de files de mujiga (BWS)
• Pool de publizità cun puscibltà de compra direta (BWS)
• Nfurmazions de trafich ampliedes , nce per sistems de navigazion (TPEG)
• Nfurmazions de program, cun votazion direta (Radio VIS)
• Slide Show, cun puscibltà de cunseniazion ndividuela de imajes (SLS)

De ce codificazions audio se nuza pa l DAB y l DAB+?

DAB se nuza dl MPEG 1 Layer 2 cun n CRC-Block-Coder linier (cun coefizient 2 Bit per l polynom). L DAB+ se nuza dl MPEG 4 HE AAC v2 cun Reed Solomon-Block-Coder linier (cun coefizient 8 Bit- per l polynom).

Possen pa cun i aparac DAB/DAB+ nce scuté su l webradio?

L ie de plu sortes de “aparac multinorm” che à ntegrà l webradio. Ma pra chisc iel de bujën de n cunliamënt internet stabil (LAN, WLAN, cherta-SIM cun dac flatrate o hotspot).

Possen pa cun i aparac DAB/DAB+ nce registré trasmiscions?

Sci, l ie aparac defrënc pra chëi che n possa, cun na cherta de memorisazion, na tlé USB o n njin de memorisazion fis ntegrà tò su programs, i scuté su y i mené de reviers o inant.

Auden pa l DAB/DAB+ miec che l radio analogh?

Do na lingia de tests ie i scutadëures a una che n aud miec l radio cun l sistem DAB+ y chël dantaldut tl cajo de na rezezion mubila. De mpurtanza ie n “codec audio” de cualità auta (MPEG 4 HE AAC v2), l’assënza de nfluenzes de desturbs analogs (rauscé, sëuraposizions, desturbs de intermodulazion y nsci inant) y la frecuenzes ampliedes (20 kHz contra i 15 kHz dl UKW/FM.

Iel pa pra i rezevitëures DAB/DAB+ defrënzies de cualità?

Sci, n à usservà na lingia de defrënzies n cont dla sensibltà de rezezion y dla stabilità di programs.

Porta pa la tecnica DAB/DAB+ pro a fé avané l eletrosmog?

No, ajache chësta tecnica de trasmiscion digitela nueva se damanda na mëndra capazità de trasmiscion per arjonjer na rezezion scialdi bona.

Cie ie pa DAB-Multiplex?

Sciche pra la televijion digitela DVB-T vën nce pra l DAB/DAB+ de plu programs trasmetui te n multiplex, ënghe tlamà “ensemble” o “bloch”. Per l solit vëniel tres n ensemble o bloch trasmetù 8 programs pra l DAB y danter 12 y 16 programs pra l DAB+, cun n plu la nfurmazions de njonta. N multiplex adrova na larghëza de vëta de 1,54 MHz, n program UKW/FM alincontra 0,3 MHz.

Can unirà pa bonamënter destudà l radio analogh?

La Norvegia destuda sciche prim paesc l UKW/FM cun la fin dl ann 2017. La Svizera scumëncia dal 2020 a destudé l UKW/FM (l passaje dëssa vester cumpletà nchin dl 2024). La Gran Bretania destuda l UKW/FM danter l 2017 y l 2022. La Germania destuda l UKW/FM tl 2025, sce i studesc de fatibltà ie positifs tl 2020 y 2023. Di autri stac europeics ne iel tl mumënt mo deguna nfurmazions cuncretes. Perchël ne iel ënghe da pert dla RAS atualmënter degun plans de destudeda.

Ultimo aggiornamento il 17 08 2018